HOME ਸਫਲਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰਿੜਤਾ, ਸਮਰਪਣ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ

ਸਫਲਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰਿੜਤਾ, ਸਮਰਪਣ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ

1
ਡਾ. ਸੁਰਿੰਦਰਪਾਲ ਸਿੰਘ
   (ਸਮਾਜ ਵੀਕਲੀ)  ਸਫਲਤਾ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਬਣੀ ਹੋਈ ਧਾਰਨਾ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਦੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ, ਨਿਊਰੋ ਬਾਇਲੋਜੀਕਲ ਅਤੇ ਵਿਹਾਰਕ ਨਿਰਣਾਇਕ ਤੱਤ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦ੍ਰਿੜਤਾ, ਸਮਰਪਣ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਅਜਿਹੇ ਮੁੱਖ ਗੁਣ ਹਨ ਜੋ ਸਿੱਖਿਆ, ਵਿਗਿਆਨ, ਇਲਾਜ਼ ਪ੍ਰਣਾਲੀ, ਖੇਡਾਂ ਅਤੇ  ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਨਾਲ ਗਹਿਰੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਸਫਲਤਾ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਮਨਚਾਹੇ ਟੀਚਿਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਵਜੋਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ—ਚਾਹੇ ਉਹ ਭੌਤਿਕ, ਪੇਸ਼ਾਵਰ, ਬੌਧਿਕ ਜਾਂ ਨਿੱਜੀ ਹੋਣ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੌਕੇ, ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ-ਆਰਥਿਕ ਹਾਲਾਤ ਵਰਗੇ ਬਾਹਰੀ ਕਾਰਕ ਨਤੀਜਿਆਂ ‘ਤੇ ਅਸਰ ਪਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਗੁਣ ਇਹ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵਿਅਕਤੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੌਕਿਆਂ ਦਾ ਕਿੰਨਾ ਲਾਭ ਉਠਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੁਣਾਂ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰਿੜਤਾ, ਸਮਰਪਣ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਯਤਨ ਅਤੇ ਨਿਪੁੰਨਤਾ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਪ੍ਰੇਰਕ ਤੱਤ ਵਜੋਂ  ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਆਧੁਨਿਕ ਇਲਾਜ਼ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਖੋਜ ਇਹ ਸਪਸ਼ਟ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਸਫਲਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਜਾ ਮਤ ਬੁੱਧ ਦਾ ਨਤੀਜ਼ਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸੰਰਚਿਤ ਪ੍ਰੇਰਣਾ, ਅਨੁਸ਼ਾਸਿਤ ਵਿਹਾਰ ਅਤੇ ਲਗਾਤਾਰਤਾ ਦਾ ਪਰਿਣਾਮ ਹੈ।
ਦ੍ਰਿੜਤਾ, ਸਮਰਪਣ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ
ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਰੁਕਾਵਟਾਂ, ਅਸਫਲਤਾਵਾਂ ਜਾਂ ਦੇਰੀਆਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਆਪਣੇ ਟੀਚਿਆਂ ਦੀ ਅਡਿੱਗ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨਾ। ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇਹ ਲਗਾਤਾਰਤਾ, ਹਿੰਮਤ ਅਤੇ ਧੀਰਜ ਵਰਗੀਆਂ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਹੈ। ਸਮਰਪਣ ਕਿਸੇ ਕੰਮ ਨਾਲ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਲਗਾਤਾਰ ਅਤੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਿਤ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਜੁੜੇ ਰਹਿਣ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਾਣ-ਬੁੱਝ ਕੇ ਅਭਿਆਸ ਅਤੇ ਦੂਰਗਾਮੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਭਗਤੀ ਕਿਸੇ ਉਦੇਸ਼, ਮਿਸ਼ਨ ਜਾਂ ਮੁੱਲ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨਾਲ ਡੂੰਘੀ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਅਤੇ ਬੌਧਿਕ ਜੁੜਾਅ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਮਿਹਨਤ ਨੂੰ ਫ਼ਰਜ਼ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਗੁਣ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੇ-ਜੁਲਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ ਅਤੇ ਕਾਰਜ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਨ ਅਤੇ ਇਕੱਠੇ ਮਿਲ ਕੇ ਇਹ ਮਜ਼ਬੂਤ ਪ੍ਰੇਰਣਾਤਮਕ ਢਾਂਚਾ ਤਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਨਿਊਰੋਬਾਇਲੋਜੀਕਲ ਅਤੇ ਇਲਾਜ਼ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਆਧਾਰ
ਨਿਊਰੋਸਾਇੰਸ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਤਰੱਕੀ ਇਸ ਗੱਲ ਦੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸਬੂਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਅਤੇ ਸਮਰਪਣ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਗੁਣ ਹਨ। ਪ੍ਰੀਫਰੰਟਲ ਕਾਰਟੈਕਸ—ਜੋ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਉਣ, ਆਤਮ-ਨਿਯੰਤਰਣ ਅਤੇ ਟੀਚਾ-ਕੇਂਦਰਿਤ ਵਿਹਾਰ ਵਰਗੀਆਂ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਸਮਰਥਾਵਾਂ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ—ਲਗਾਤਾਰ ਯਤਨ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਦੁਹਰਾਏ ਗਏ ਟੀਚਾ-ਕੇਂਦਰਿਤ ਵਿਹਾਰ ਨਿਊਰੋਪਲਾਸਟਿਸਿਟੀ ਰਾਹੀਂ ਨਿਊਰਲ ਮਾਰਗਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਆਤਮ-ਨਿਯੰਤਰਣ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਡੋਪਾਮਾਨੀਰਜਿਕ ਇਨਾਮ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਇੱਥੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੱਤਵ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਛੋਟੀਆਂ-ਛੋਟੀਆਂ ਉਪਲੱਬਧੀਆਂ ਦੌਰਾਨ ਡੋਪਾਮੀਨ ਦੀ ਪ੍ਰਵਾਹ ਲਗਨ ਅਤੇ ਅਡਿੱਗਤਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਸਮਰਪਣ ਦਿਮਾਗੀ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਇਨਾਮਦਾਇਕ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਧਿਐਨ ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵੱਧ ਲਚੀਲੇਪਨ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਹਾਈਪੋਥੈਲੇਮਸ-ਪਿਟਯੂਟਰੀ-ਐਡ੍ਰੀਨਲ (HPA) ਐਕਸਿਸ ਦੀ ਬਿਹਤਰ ਨਿਯੰਤਰਣ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਤਣਾਅ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੰਭਾਲ ਸਕਦੇ ਹਨ—ਜੋ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਇਲਾਜ਼ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ ਵੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਸਮਰਪਣ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਅਨੁਸ਼ਾਸਿਤ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀਆਂ—ਜਿਵੇਂ ਨਿਯਮਿਤ ਨੀਂਦ, ਕਸਰਤ ਅਤੇ ਸੰਰਚਿਤ ਜੀਵਨ—ਬੌਧਿਕ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ, ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਸਥਿਰਤਾ ਅਤੇ ਬਰਨਆਉਟ ਦੇ ਘੱਟ ਖ਼ਤਰੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਉਪਲਬਧੀ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਸਬੂਤ ਅਤੇ ਵਿਹਾਰਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਖੋਜ ਲਗਾਤਾਰ ਇਹ ਸਾਬਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਅਤੇ ਸਮਰਪਣ ਦਾ ਅਕਾਦਮਿਕ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਸਫਲਤਾ ਨਾਲ ਗਹਿਰਾ ਸਬੰਧ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਬਤ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਕਿ ਹਿੰਮਤ ਅਤੇ ਧੀਰਜ ਬੌਧਿਕ ਪੱਧਰ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਢੰਗ ਨਾਲ ਉਪਲਬਧੀ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਵੈ-ਨਿਰਣਾ ਸਿਧਾਂਤ (Self-Determination Theory) ਅੰਦਰੂਨੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਨੇੜੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਅਤੇ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।
ਅਰਥਪੂਰਨ ਟੀਚਿਆਂ ਨਾਲ ਭਗਤੀ ਸਥਿਤੀਆਂ ਨੂੰ ਕਾਮਯਾਬੀ ਵੱਲ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ—ਇਹ ਉਹ ਅਵਸਥਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਿਅਕਤੀ ਡੂੰਘੀ ਤਵੱਜੋ ਅਤੇ ਆਨੰਦ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੀਆਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਉੱਚ ਉਤਪਾਦਕਤਾ, ਰਚਨਾਤਮਕਤਾ ਅਤੇ ਸਿੱਖਣ ਦੀ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।
ਕੀ ਇਹ ਗੁਣ ਸਫਲਤਾ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ?
ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਬੂਤ, ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰੀ ਖੋਜਾਂ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਦ੍ਰਿੜਤਾ, ਸਮਰਪਣ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਸਿਰਫ਼ ਸਹਾਇਕ ਗੁਣ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਸਗੋਂ ਸਫਲਤਾ ਦੇ ਮੂਲ ਅਧਾਰ ਹਨ। ਸਮਰਪਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਅਕਸਰ ਅਧੂਰੀ ਸਮਰਥਾ ਵਜੋਂ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਮੌਕੇ ਠਹਿਰਾਅ ਅਤੇ ਜਮਾਵਟ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਵੀ ਸਮਝਣਾ ਅਹਿਮ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਗੁਣ ਵੱਡੇ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣਕ ਸੰਦਰਭਾਂ ਅੰਦਰ ਹੀ ਕਾਰਗਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਸਫਲਤਾ ਸ਼ਾਇਦ ਹੀ ਕਿਸੇ ਇੱਕੋ ਕਾਰਕ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਅਤੇ ਸਮਰਪਣ ਲਗਾਤਾਰ ਮਿਹਨਤ ਲਈ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹਨ, ਪਰ ਅਰਥਪੂਰਨ ਨਤੀਜੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੋਰ ਸਹਾਇਕ ਹਾਲਾਤਾਂ ਨਾਲ ਅੰਤਰਕਿਰਿਆ ਕਰਨਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੇ ਹੋਰ ਅਹਿਮ ਕਾਰਕ
ਕੁਸ਼ਲਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀਮਤਾ
ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਇਕੱਲਾ ਨਿਰਣਾਇਕ ਤੱਤ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਬੁੱਧੀਮਤਾ ਸਮੱਸਿਆ ਹੱਲ ਕਰਨ, ਸਿੱਖਣ ਅਤੇ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਮੌਕਾ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ
ਸਿੱਖਿਆ, ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਰੋਤਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਨਤੀਜਿਆਂ ਨੂੰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸਹਾਇਕ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਸਮਰਪਣ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਬੁੱਧੀਮਤਾ
ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ, ਸਹਾਨੁਭੂਤੀ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸਬੰਧ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਨੇਤਰਤੱਵ,ਸਾਂਝ ਅਤੇ ਲਚੀਲੇਪਨ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਲ-ਕਲਿਆਣ
ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ। ਲਗਾਤਾਰ ਤਣਾਅ, ਨੀਂਦ ਦੀ ਘਾਟ ਅਤੇ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਬੁੱਧੀਮਤਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਅਤੇ ਆਜੀਵਨ ਸਿੱਖਿਆ
ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਬਦਲਦੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਨਵੀਆਂ ਕੁਸ਼ਲਤਾਵਾਂ ਅਪਣਾਉਣ ਅਤੇ ਟੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਢਾਲਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।
ਨੈਤਿਕਤਾ ਅਤੇ ਉਦੇਸ਼
ਮਜ਼ਬੂਤ ਨੈਤਿਕ ਢਾਂਚਾ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼—ਜੋ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਗਹਿਰੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਜੁੜੇ ਹਨ—ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਭਰੋਸੇ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਸੀਮਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸੰਭਾਵਿਤ ਖਤਰੇ
ਸੰਤੁਲਨ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਵੱਧ ਸਮਰਪਣ ਥਕਾਵਟ, ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਲਾਜ਼ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਸਾਹਿਤ ਲਗਾਤਾਰ ਅਸਫਲਤਾ ਦੇ ਖਤਰੇ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ। ਇਸ ਲਈ ਟਿਕਾਊ ਸਫਲਤਾ ਲਈ ਸੰਤੁਲਨ, ਆਤਮ-ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਅਤੇ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ‘ਤੇ ਆਰਾਮ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਦ੍ਰਿੜਤਾ, ਸਮਰਪਣ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਸਫਲਤਾ ਦੀ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਅਤੇ ਨਿਊਰੋਬਾਇਲੋਜੀਕਲ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਹਨ। ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਤੇ ਚਿਕਿਤਸਕ ਖੋਜਾਂ ਨੇ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਗੁਣ ਦਿਮਾਗੀ ਕਾਰਜ, ਵਿਹਾਰ ਅਤੇ ਤਣਾਅ ਨਿਯੰਤਰਣ ਨੂੰ ਆਕਾਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਿਅਕਤੀ ਅਡਿੱਗ ਰਹਿੰਦਾ, ਅਨੁਕੂਲ ਬਣਦਾ ਅਤੇ ਨਿਪੁੰਨਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਵੀ, ਸਫਲਤਾ ਆਖ਼ਿਰਕਾਰ ਇੱਕ ਬਹੁ-ਆਯਾਮੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਨਿੱਜੀ ਗੁਣਾਂ, ਸਿਹਤ, ਬੁੱਧੀਮਤਾ, ਮੌਕਿਆਂ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੀ ਆਪਸੀ ਅੰਤਰਕਿਰਿਆ ਤੋਂ ਜਨਮ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
ਉਸ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਤੁਰੰਤ ਨਤੀਜਿਆਂ ਨੂੰ ਸਫਲਤਾ ਦਾ ਪੈਮਾਨਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਸਬੂਤ-ਅਧਾਰਿਤ ਸਮਝ ਇੱਕ ਸਦੀਵੀ ਸੱਚ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ: ਟਿਕਾਊ ਸਫਲਤਾ ਕਦੇ ਵੀ ਅਚਨਚੇਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਇਹ ਅਨੁਸ਼ਾਸਿਤ ਮਿਹਨਤ, ਉਦੇਸ਼ਪੂਰਨ ਸਮਰਪਣ ਅਤੇ ਅਰਥਪੂਰਨ ਟੀਚਿਆਂ ਨਾਲ ਡੂੰਘੀ ਭਗਤੀ ਰਾਹੀਂ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਡਾ. ਸੁਰਿੰਦਰਪਾਲ ਸਿੰਘ
ਵਿਗਿਆਨ ਅਧਿਆਪਕ 
ਸ੍ਰੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਪੰਜਾਬ।
‘ਸਮਾਜਵੀਕਲੀ’ ਐਪਡਾਊਨਲੋਡਕਰਨਲਈਹੇਠਦਿਤਾਲਿੰਕਕਲਿੱਕਕਰੋ
https://play.google.com/store/apps/details?id=in.yourhost.samajweekly 
Previous articleਹਾਸਰਸ ਵਿਅੰਗ -ਜਾਣੀ ਜਾਣ ਬਾਬੇ —
Next articleਨਗਰ ਕੌਂਸਲ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਲਈ ਨਵੇਂ ਸਿਰੇ ਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਵਾਰਡਬੰਦੀ ਨੂੰ ਵਿਰੋਧੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਨੇ ਬਿਲਕੁਲ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ