ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਹੜ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਚਾਈ ਤਬਾਹੀ

  (ਸਮਾਜ ਵੀਕਲੀ)  ਚੰਡੀਗਡ਼੍ਹ ਗੁਰਭਿੰਦਰ ਗੁਰੀ, ਪੰਜਾਬ ਇਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਹੜ੍ਹ ਦੀ ਭਿਆਨਕ ਮਾਰ ਹੇਠ ਹੈ। ਲਗਾਤਾਰ ਮੀਂਹ, ਡੈਮਾਂ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਛੱਡਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ ਹਾਲਾਤ ਬੇਕਾਬੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੜ ਗਿਆ ਹੈ, ਖੇਤ ਬਰਬਾਦ ਹੋ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕ ਰਾਹਤ ਕੈਂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਪਨਾਹ ਲੈਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋਏ ਹਨ। ਇਹ ਆਪਦਾ ਸਿਰਫ਼ ਕੁਦਰਤੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੀਆਂ ਕਮੀਆਂ ਦੀ ਵੀ ਸਖ਼ਤ ਚੇਤਾਵਨੀ ਹੈ।

ਪਤਿਆਲਾ, ਲੁਧਿਆਣਾ, ਸੰਗਰੂਰ, ਮੋਗਾ, ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ, ਫ਼ਜ਼ਿਲਕਾ, ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ, ਪਠਾਨਕੋਟ, ਜਲੰਧਰ ਅਤੇ ਰੂਪਨਗਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਸੈਂਕੜੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦਾ ਸੰਪਰਕ ਮੁੱਖ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨਾਲ ਟੁੱਟ ਗਿਆ ਹੈ। ਬਿਜਲੀ ਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਬੰਦ ਹੋਣ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੁਸੀਬਤ ਹੋਰ ਵੀ ਵੱਧ ਗਈ ਹੈ। ਆਮ ਜਨ-ਜੀਵਨ ‘ਤੇ ਗਹਿਰਾ ਅਸਰ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ: ਲਗਭਗ 61,000 ਹੈਕਟਰ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਾਲਾ ਇਲਾਕਾ ਬਰਬਾਦ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਸਾਲ ਭਰ ਦੀ ਮਿਹਨਤ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਵਹਿ ਗਈ ਹੈ। ਆਵਾਜਾਈ ਠੱਪ: ਸੜਕਾਂ ਡੁੱਬੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਬੱਸਾਂ ਅਤੇ ਟ੍ਰੇਨਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੈ। ਸਕੂਲ ਬੰਦ: ਸਾਰੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਸਕੂਲ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਬੰਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਰੁਕ ਗਈ ਹੈ।

ਇਹ ਤਬਾਹੀ ਸਿਰਫ਼ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਦਰਦ ਭਰੇ ਤਜਰਬਿਆਂ ਦੀ ਵੀ ਗਵਾਹ ਹੈ। ਪਠਾਨਕੋਟ ਦੇ ਇਕ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਰਾਤ ਦੇ ਵੇਲੇ ਪਾਣੀ ਘਰ ਵਿੱਚ ਵੜ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਮੋਢਿਆਂ ‘ਤੇ ਚੁੱਕ ਕੇ ਛੱਤ ‘ਤੇ ਚੜ੍ਹੇ।

> “ਘਰ ਵੀ ਗਇਆ, ਸਾਮਾਨ ਵੀ ਗਇਆ, ਹੁਣ ਤਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਚ ਗਈ। ਰੱਬ ਕਰੇ ਇਹ ਕਾਲਾ ਸਮਾਂ ਜਲਦੀ ਲੰਘੇ।”

ਐਨ.ਡੀ.ਆਰ.ਐਫ., ਸਰਕਾਰੀ ਟੀਮਾਂ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਵਲੰਟੀਅਰ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਵਿੱਚ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਪਤਿਆਲਾ ਦੇ ਇਕ ਵਲੰਟੀਅਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ:

> “ਪਿਛਲੇ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਅਸੀਂ ਨੀਂਦ ਨਹੀਂ ਲਈ, ਪਰ ਦਿਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਕਿ ਕਿਸੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਮਦਦ ਦੇ ਛੱਡੀਏ।”

ਰਾਹਤ ਕੈਂਪ: ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਖਾਣ-ਪੀਣ, ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਨਾਲ ਕੈਂਪ ਲਗਾਏ ਗਏ ਹਨ।

ਗਿਰਦਾਵਰੀ ਆਦੇਸ਼: ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਸਹੀ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾ ਕੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦੇਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ।

ਵਿੱਤੀ ਪੈਕੇਜ: ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭਰੋਸਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਮਿਲੇਗਾ।

1. ਲੰਬੀ ਮਿਆਦ ਦੀ ਯੋਜਨਾ: ਹੜ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪੱਕੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਜਾਵੇ ਜੋ ਪਾਣੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਡੈਮਾਂ ਦੇ ਸੰਚਾਲਨ ਅਤੇ ਖਾਲਿਆਂ ਦੀ ਸਫਾਈ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰੇ।

2. ਮੌਸਮੀ ਤਬਦੀਲੀ ਤੇ ਕੰਟਰੋਲ: ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਰੁੱਖ ਲਗਾਉਣ, ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਨਿਰਮਾਣਾਂ ‘ਤੇ ਰੋਕ ਅਤੇ ਡਰੇਨੇਜ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

3. ਤੁਰੰਤ ਚੇਤਾਵਨੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ: ਹੜ੍ਹ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪਿੰਡਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦੇਣ ਲਈ ਅਧੁਨਿਕ ਤਕਨੀਕ ਦਾ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।

4. ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਸਹਾਇਤਾ: ਬਿਨਾਂ ਦੇਰੀ ਦੇ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਜਾਰੀ ਕਰਕੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸੰਭਾਲ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ।

ਇਹ ਹੜ੍ਹ ਸਿਰਫ਼ ਇਕ ਕੁਦਰਤੀ ਕਹਿਰ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੀ ਤਿਆਰੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੀਆਂ ਕਮੀਆਂ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਇਕ ਲੰਬੀ ਮਿਆਦ ਵਾਲੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਵੇ ਤਾਂ ਜੋ ਅਗਲੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੜ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖਤਰੇ ਨੂੰ ਘਟਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇ।

ਸਮਾਜ ਵੀਕਲੀ’ ਐਪ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨ ਲਈ ਹੇਠ ਦਿਤਾ ਲਿੰਕ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
https://play.google.com/store/apps/details?id=in.yourhost.samaj