(ਸਮਾਜ ਵੀਕਲੀ) ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਫਾਇਦਾ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਹੀ ਨਹੀਂ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ, ਬਲਕਿ ਇਹ ਸਿੱਧਾ ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ । ਅਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਅਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤੇ ਇੱਕ ਆਮ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਬਣ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਕੁੱਤੇ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਫ਼ਾਦਾਰ ਦੋਸਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਹ ਅਵਾਰਾ ਹੋ ਜਾਣ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਮਾਜ ਲਈ ਕਈ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦਾ ਸਬੰਧ ਸਿਰਫ਼ ਪਾਲਤੂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਜਨਤਕ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਨ ਨਾਲ ਵੀ ਹੈ।
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਵੇਖਾਂਗੇ ਕਿ ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤੇ ਸਮਾਜ ਲਈ ਕਿਵੇਂ ਫਾਇਦੇ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਸਪ੍ਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਕਿਉਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਜਾਂ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਨ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਅਸਰਦਾਰ ਤਰੀਕੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੇ ਫਾਇਦੇ
ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਮਾਜ ਲਈ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਉਹ ਲਾਭਦਾਇਕ ਵੀ ਹਨ।
1. ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਾਂ ਤੇ ਕੀੜੇ-ਮਕੌੜਿਆਂ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨਾ
ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤੇ ਛੋਟੇ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਾਂ, ਚੂਹਿਆਂ ਅਤੇ ਕੀੜਿਆਂ ਨੂੰ ਖਾ ਕੇ ਪਿੰਡਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਿਯੰਤਰਣ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ।
2. ਜਨਤਾ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਾ ਭਾਵ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ
ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਕੁੱਤੇ ਇੱਕ “ਸੁਰੱਖਿਆ ਚੇਤਾਵਨੀ” ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਬਾਹਰੀ ਹਮਲਿਆਂ ਜਾਂ ਅਣਚਾਹੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਂਦੇ ਹਨ।
3. ਵਾਤਾਵਰਨ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਸਹਿਯੋਗ
ਕੁੱਤੇ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਘਰੇਲੂ ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ ਕੂੜੇ ਨੂੰ ਖਾ ਕੇ ਕੁਦਰਤੀ ਸਫਾਈ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ।
4. ਸਮਾਜਿਕ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦਾ ਸਬਕ
ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰਨ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਦਯਾ, ਸਹਿਯੋਗ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਵਧਦੀ ਹੈ। ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸੇਵਾ ਕਰਨਾ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਸਿਖਿਆ ਦਾ ਇੱਕ ਸਰੋਤ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ
ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ:
1. ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਖਤਰਾ
ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤੇ ਰੈਬੀਜ਼, ਡੇਂਗੂ ਜਾਂ ਚਮੜੀ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਸੰਦਰਭ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ
2. ਸੜਕਾਂ ‘ਤੇ ਹਾਦਸੇ
ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤੇ ਸੜਕਾਂ ‘ਤੇ ਆ ਕੇ ਵਾਹਨ ਹਾਦਸਿਆਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ।
3. ਜਨਤਾ ਨੂੰ ਡਰਾਉਣਾ
ਕੁਝ ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਨੂੰ।
4. ਪਸ਼ੂ-ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ
ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤੇ ਕੂੜਾ ਖਾਂਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਘਰਾਂ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਗੰਦਗੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
5. ਘਰੇਲੂ ਜਾਨਵਰਾਂ ‘ਤੇ ਅਸਰ
ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤੇ ਘਰੇਲੂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪਾਲਤੂ ਜਾਨਵਰ ਖਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦੇ ਹਨ
ਸਮਾਜ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਫਾਇਦਾ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਹੀ ਨਹੀਂ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ, ਬਲਕਿ ਇਹ ਸਿੱਧਾ ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਜਨਤਾ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ – ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਸੰਖਿਆ ਸੜਕਾਂ ਅਤੇ ਬਾਜਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਸਿਹਤ ਸੰਬੰਧੀ ਮੁੱਦੇ – ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਖਤਰਾ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ।
ਵਾਤਾਵਰਨ ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ – ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੇ ਰਹਿਣ ਨਾਲ ਗੰਦਗੀ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਤੱਤਾਂ ‘ਤੇ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਸਪ੍ਰੀਮਕੋਰਟ ਦਾ ਹੁਕਮ
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਈ ਕੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਸਪ੍ਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤਿਆਂ ਲਈ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣਾ ਜਾਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇਣ ਲਈ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ।
1. ਜਨਤਾ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ
ਬਿਨਾਂ ਟੀਕੇ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਚੈਕ ਕੀਤੇ ਕੁੱਤੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਖਤਰਾ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ।
2. ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ
ਕੁੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਮਾਰਨਾ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਰੱਖਣਾ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੇਰਿਲਾਈਜ਼ ਕਰਨਾ।
3. ਵੈਕਸੀਨੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੇਰਿਲਾਈਜੇਸ਼ਨ
ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਟੀਕਾਕਰਨ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੇਰਿਲਾਈਜ਼ ਕਰਵਾਉਣਾ ਜਰੂਰੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਿ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਬੇਨਿਆਜ਼ ਵਾਧੇ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।
4. ਸਮਾਜਿਕ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦਾ ਸਬਕ
ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਖਾਇਆ ਜਾਵੇ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਉਹ ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਆ ਸਕਣ।
ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਲਈ ਤਰੀਕੇ
1. ਨਿਯਮਤ ਟੀਕਾਕਰਨ
ਕੁੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਰੈਬੀਜ਼ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਵੈਕਸੀਨੇਸ਼ਨ।
2. ਸਟ੍ਰੇਰਿਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ / ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਪ੍ਰਜਨਨ
ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਲਈ।
3. ਪਿੰਡਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸ਼ੈਲਟਰ
ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਰੱਖਣਾ।
4. ਜਨਤਾ ਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰਨਾ
ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਵਿੱਚ ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਸੰਭਾਲ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰਸ਼ਿੱਖਣ।
5. ਰੈਗੂਲੇਟਡ ਫੂਡ ਸਪਲਾਈ
ਕੁੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਘਰ ਦੇ ਕੋਣੇ ਜਾਂ ਸਮਾਜਿਕ ਸਥਾਨਾਂ ‘ਤੇ ਖੁਰਾਕ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਸੜਕਾਂ ਤੇ ਨਹੀਂ ਘੁੰਮਣ।
ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਦੋਹਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ – ਫਾਇਦੇ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ – ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਨ ਦੇ ਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਇਹ ਜਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਅਵਾਰਾ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ। ਸਪ੍ਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਹੁਕਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਟੀਕਾਕਰਨ, ਸਟ੍ਰੇਰਿਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸ਼ੈਲਟਰ ਸਭ ਤੋਂ ਮੁੱਖ ਉਪਾਯ ਹਨ।
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਵੇਗਾ।
ਗੁਰਭਿੰਦਰ ਗੁਰੀ,
+447951 590424
ਸਮਾਜ ਵੀਕਲੀ’ ਐਪ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨ ਲਈ ਹੇਠ ਦਿਤਾ ਲਿੰਕ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
https://play.google.com/store/apps/details?id=in.yourhost.samaj
