ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ – ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 40 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਭਿਆਨਕ ਲੜਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਆਖਰਕਾਰ ਜੰਗਬੰਦੀ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ, ਪਰ ਜ਼ਮੀਨੀ ਹਕੀਕਤ ਇਸ ਤੋਂ ਉਲਟ ਦੱਸਦੀ ਹੈ। ਜੰਗਬੰਦੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਵਿੱਚ ਫਸੇ 20,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਲਾਹਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀਆਂ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹਨ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਖਾੜੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 2,000 ਮਾਲਵਾਹਕ ਜਹਾਜ਼ ਫਸੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਸਥਿਤੀ ਇੰਨੀ ਭਿਆਨਕ ਹੋ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਮਲਾਹ ਹੁਣ ਭੋਜਨ ਅਤੇ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਿਰਫ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਬਲਕਿ ਮੌਤ ਦਾ ਡਰ ਇੰਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕੀਮਤ ‘ਤੇ ਆਪਣੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਹਨ।
20,000 ਜਾਨਾਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਦਮ ਘੁੱਟ ਰਹੀਆਂ ਹਨ
ਜੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੇ ਹੀ, ਈਰਾਨ ਨੇ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ 2,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਹਾਜ਼ ਫਸ ਗਏ। ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਫਸੇ ਇਹ ਜਹਾਜ਼ ਹੁਣ ਰਾਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਾਫ਼ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਖਤਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਜੰਗਬੰਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ, ਮਲਾਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਘੱਟ ਹੋਣ ਦੇ ਕੋਈ ਸੰਕੇਤ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਉਂਦੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸੁਨੇਹੇ ਭੇਜੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਲਾਹ ਭੁੱਖ ਅਤੇ ਪਿਆਸ ਵਰਗੀਆਂ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸਮੱਸਿਆ ਇਹ ਹੈ ਕਿ, ਯੁੱਧ ਦੇ ਇਸ ਭਿਆਨਕ ਮਾਹੌਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ ਤੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਸਪਲਾਈ ਕਿਸ਼ਤੀਆਂ ਰਾਹਤ ਸਪਲਾਈ ਲੈ ਕੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਪਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, 20,000 ਜਾਨਾਂ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰਹਿਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹਨ।
ਡਰ ਵਿੱਚ ਕੈਪਟਨ: ਜੰਗਬੰਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਜਹਾਜ਼ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਜਾ ਰਹੇ?
ਇਹ ਸਵਾਲ ਉੱਠਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ: ਜੰਗਬੰਦੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਇਹ ਜਹਾਜ਼ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਜਾ ਰਹੇ? ਦਰਅਸਲ, ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਜੰਗਬੰਦੀ ਬਹੁਤ ਹੀ ਨਾਜ਼ੁਕ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਹਮਲੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਦ ਨਹੀਂ ਹੋਏ ਹਨ। ਈਰਾਨੀ ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਪੂਰਾ ਇਲਾਕਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਲਾਹਾਂ ਲਈ “ਮੌਤ ਦਾ ਖੇਤਰ” ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਅਤੇ ਚਾਲਕ ਦਲ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਆਪਣੀਆਂ ਜਾਨਾਂ ਤੋਂ ਇੰਨੇ ਡਰੇ ਹੋਏ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡਰ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ‘ਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਜਾਂ ਡਰੋਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕੈਪਟਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਸੰਦੇਸ਼ ਭੇਜਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਜਲਡਮਰੂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀਆਂ ਜਾਨਾਂ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਚਾਲਕ ਦਲ ਦੀਆਂ ਜਾਨਾਂ ਨੂੰ ਜੋਖਮ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਪਾਉਣਗੇ।
ਜਹਾਜ਼ ਮਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਲੱਖਾਂ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਡਰ ਹੈ
ਹੋਰਮੂਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਬੀਮਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਸਖ਼ਤ ਰਵੱਈਏ ਤੋਂ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੰਗਬੰਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ, ਕੋਈ ਵੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਬੀਮਾ ਕੰਪਨੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ ਲੱਦੇ ਕੀਮਤੀ ਮਾਲ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਗਰੰਟੀ ਦੇਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਕੀਮਤ ਅਰਬਾਂ ਡਾਲਰ ਹੈ। ਬੀਮਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਜੋਖਮ ਭਰਿਆ ਦੱਸਦੇ ਹੋਏ ਕਵਰੇਜ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਕੋਈ ਵੀ ਵਪਾਰਕ ਜਹਾਜ਼ ਬੀਮਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਛੱਡ ਸਕਦਾ। ਬੀਮਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸ਼ਿਪਿੰਗ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਮਾਲਕ ਵੀ ਡੂੰਘੇ ਡਰ ਵਿੱਚ ਜੀ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਜੰਗਬੰਦੀ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਾਰਤਾ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡਰ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਜੰਗਬੰਦੀ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖਾੜੀ ਵਿੱਚ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਚਾਨਕ ਜੰਗ ਛਿੜ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜਹਾਜ਼ ਅਤੇ ਚਾਲਕ ਦਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲਈ ਫਸ ਜਾਣਗੇ। ਇੱਕ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਅਰਬਾਂ ਰੁਪਏ ਦਾ ਵੱਡਾ ਨੁਕਸਾਨ, ਜਿਸਨੂੰ ਕੋਈ ਵੀ ਸ਼ਿਪਿੰਗ ਕੰਪਨੀ ਇਸ ਸਮੇਂ ਸਹਿਣ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਨਹੀਂ ਹੈ।
‘ਸਮਾਜ ਵੀਕਲੀ’ ਐਪ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨ ਲਈ ਹੇਠ ਦਿਤਾ ਲਿੰਕ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
https://play.google.com/store/apps/details?id=in.yourhost.samajweekly
