ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ- ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਗੂਗਲ, ਐਪਲ, ਫੇਸਬੁੱਕ, ਗਿਟਹਬ ਜਾਂ ਟੈਲੀਗ੍ਰਾਮ ਵਰਗੇ ਖਾਤਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹੋ! ਇੱਕ ਤਾਜ਼ਾ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਖੁਲਾਸਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿ ਡਾਰਕ ਵੈੱਬ ‘ਤੇ 16 ਅਰਬ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੌਗ-ਇਨ ਪ੍ਰਮਾਣ ਪੱਤਰ ਵੇਚੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸਨੂੰ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਡੇਟਾ ਲੀਕ ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਕਰੋੜਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਔਨਲਾਈਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਖਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਫੋਰਬਸ ਅਤੇ ਸਾਈਬਰਨਿਊਜ਼ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਖੋਜਕਰਤਾ ਇਸ ਸਾਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ ਹੀ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਇਨਫੋਸਟੀਲਰ ਮਾਲਵੇਅਰ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਟਰੈਕ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਨੇ ਲਗਭਗ 30 ਵੱਡੇ ਡੇਟਾ ਸੈੱਟ ਲੀਕ ਕੀਤੇ, ਹਰੇਕ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 3.5 ਅਰਬ ਉਪਭੋਗਤਾ ਡੇਟਾ ਰਿਕਾਰਡ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਈਮੇਲ, ਪਾਸਵਰਡ ਅਤੇ ਲੌਗ-ਇਨ ਪ੍ਰਮਾਣ ਪੱਤਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਇਸ ਲੀਕ ਹੋਏ ਡੇਟਾ ਵਿੱਚ ਗੂਗਲ, ਐਪਲ, ਫੇਸਬੁੱਕ, ਟੈਲੀਗ੍ਰਾਮ, ਗਿਟਹਬ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਸਰਕਾਰੀ ਏਜੰਸੀਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਕਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਉਪਭੋਗਤਾ ਖਾਤੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਖ਼ਤਰਾ ਕੀ ਹੈ?
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਲੀਕ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਖ਼ਤਰਿਆਂ ਦੇ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ:
ਫਿਸ਼ਿੰਗ ਹਮਲਾ: ਜਾਅਲੀ ਈਮੇਲਾਂ ਅਤੇ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ ਰਾਹੀਂ ਧੋਖਾਧੜੀ
ਆਈਡੀ ਚੋਰੀ: ਤੁਹਾਡੀ ਪਛਾਣ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ
ਖਾਤਾ ਨਿਯੰਤਰਣ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ: ਹੈਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਖਾਤੇ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ
ਇਸ ਖਤਰੇ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ, ਗੂਗਲ ਨੇ ਅਰਬਾਂ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਾਸਵਰਡ ਬਦਲਣ ਅਤੇ ‘ਪਾਸਕੀ’ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਅਪਣਾਉਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਪਾਸਕੀ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਹੈ ਜੋ ਪਾਸਵਰਡ ਦੀ ਬਜਾਏ ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕਸ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਫਿੰਗਰਪ੍ਰਿੰਟ ਜਾਂ ਫੇਸ ਆਈਡੀ) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰੀਏ?
ਸਾਈਬਰ ਮਾਹਰਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਖ਼ਤਰੇ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਤੁਰੰਤ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਕਦਮ ਚੁੱਕੋ:
✅ ਸਾਰੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਖਾਤਿਆਂ ਦਾ ਪਾਸਵਰਡ ਤੁਰੰਤ ਬਦਲੋ
✅ ਹਰੇਕ ਖਾਤੇ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਖਰਾ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਪਾਸਵਰਡ ਬਣਾਓ
✅ ਦੋ-ਫੈਕਟਰ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ (2FA) ਚਾਲੂ ਕਰੋ
✅ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਸੰਭਵ ਹੋਵੇ ਪਾਸਕੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ
✅ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ੱਕੀ ਲਿੰਕ ਜਾਂ ਈਮੇਲ ‘ਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਚੋ
ਸਮਾਜ ਵੀਕਲੀ’ ਐਪ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨ ਲਈ ਹੇਠ ਦਿਤਾ ਲਿੰਕ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
https://play.google.com/store/apps/details?id=in.yourhost.samajweekly
