ਤੇਲ ਅਵੀਵ – ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੇ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕੂਟਨੀਤਕ ਕਦਮ ਚੁੱਕਦੇ ਹੋਏ, ਸੋਮਾਲੀਲੈਂਡ ਦੇ ਸਵੈ-ਘੋਸ਼ਿਤ ਗਣਰਾਜ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਸੰਪੰਨ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਦੇਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਨੂੰ ਹੌਰਨ ਆਫ਼ ਅਫਰੀਕਾ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਸੋਮਾਲੀਆ ਨਾਲ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਸਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਵਧਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਸੋਮਾਲੀਲੈਂਡ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸੁੰਨੀ ਮੁਸਲਿਮ ਹੈ।
ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬੈਂਜਾਮਿਨ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਮਾਨਤਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਤੁਰੰਤ ਸੋਮਾਲੀਲੈਂਡ ਨਾਲ ਖੇਤੀਬਾੜੀ, ਸਿਹਤ, ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੋਮਾਲੀਲੈਂਡ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਅਬਦੀਰਹਿਮਾਨ ਮੁਹੰਮਦ ਅਬਦੁੱਲਾਹੀ ਨੂੰ ਵਧਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ। ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਨੇ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਨੂੰ ਸਾਬਕਾ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਬਰਾਹਿਮ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਦੱਸਿਆ।
ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਗਿਡੀਓਨ ਸਾਰ ਅਤੇ ਸੋਮਾਲੀਲੈਂਡ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੇ ਆਪਸੀ ਮਾਨਤਾ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਸਾਂਝੇ ਐਲਾਨਨਾਮੇ ‘ਤੇ ਵੀ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਅਬਦੁੱਲਾਹੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੋਮਾਲੀਲੈਂਡ ਅਬਰਾਹਿਮ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਵੇਗਾ, ਅਤੇ ਇਹ ਕਦਮ ਖੇਤਰੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸੋਮਾਲੀਆ ਅਤੇ ਅਫਰੀਕੀ ਯੂਨੀਅਨ ਨੇ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ‘ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਇਤਰਾਜ਼ ਜਤਾਇਆ ਹੈ। ਸੋਮਾਲੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਫ਼ਤਰ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ‘ਤੇ ਸਿੱਧਾ ਹਮਲਾ ਦੱਸਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੰਘੀ ਸਰਕਾਰ ਆਪਣੀ ਖੇਤਰੀ ਅਖੰਡਤਾ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਸਰਹੱਦਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਸਾਰੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕੂਟਨੀਤਕ, ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਉਪਾਅ ਕਰੇਗੀ।
ਮਿਸਰ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਵਿਕਾਸ ‘ਤੇ ਚਿੰਤਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਮਿਸਰ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਬਦਰ ਅਬਦੇਲਾਟੀ ਨੇ ਸਥਿਤੀ ‘ਤੇ ਚਰਚਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸੋਮਾਲੀਆ, ਤੁਰਕੀ ਅਤੇ ਜਿਬੂਤੀ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਮਿਸਰ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਸੋਮਾਲੀਆ ਦੀ ਏਕਤਾ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਅਖੰਡਤਾ ਲਈ ਆਪਣੇ ਸਮਰਥਨ ਨੂੰ ਦੁਹਰਾਇਆ ਅਤੇ ਵੱਖਵਾਦੀ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਮਾਨਤਾ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਖ਼ਤਰਾ ਦੱਸਿਆ।
ਅਫਰੀਕੀ ਯੂਨੀਅਨ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸੋਮਾਲੀਲੈਂਡ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦੇਣ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਦਮ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੋਮਾਲੀਆ ਦੀ ਏਕਤਾ ਲਈ ਵਚਨਬੱਧ ਹੈ। ਯੂਨੀਅਨ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਫੈਸਲੇ ਪੂਰੇ ਅਫਰੀਕੀ ਮਹਾਂਦੀਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਸਥਿਰਤਾ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਸੋਮਾਲੀਲੈਂਡ 1991 ਤੋਂ ਅਮਲੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਖੁਦਮੁਖਤਿਆਰ ਅਤੇ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਸਥਿਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਹੁਣ ਤੱਕ ਇਸਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਰਸਮੀ ਮਾਨਤਾ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਸੀ। ਸੋਮਾਲੀਲੈਂਡ ਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦਾ ਇਹ ਕਦਮ ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਇਸਨੂੰ ਨਵੀਂ ਮਾਨਤਾ ਦੇਣ ਲਈ ਅਗਵਾਈ ਕਰੇਗਾ।
‘ਸਮਾਜ ਵੀਕਲੀ’ ਐਪ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨ ਲਈ ਹੇਠ ਦਿਤਾ ਲਿੰਕ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
https://play.google.com/store/apps/details?id=in.yourhost.samajweekly
