ਕਾਬੁਲ – ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਵਧ ਰਹੇ ਤਣਾਅ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਘੁੰਮ ਰਹੀ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਨੇ ਅੱਗ ‘ਤੇ ਤੇਲ ਪਾਉਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਵੀਡੀਓ ਵਿੱਚ, ਅਫਗਾਨ ਉਪ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਮੁਹੰਮਦ ਨਬੀ ਓਮਰੀ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ‘ਗ੍ਰੇਟਰ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ’ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਨਕਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਖੈਬਰ ਪਖਤੂਨਖਵਾ, ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਹ ਸਮਾਗਮ 28 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਖੋਸਤ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਰਹੱਦ ਦੇ ਬਹੁਤ ਨੇੜੇ ਹੈ। ਵੀਡੀਓ ਵਿੱਚ ਫੌਜੀ ਵਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਜੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਮੰਤਰੀ ਓਮਰੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਢਾਲ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ‘ਤੇ ‘ਗ੍ਰੇਟਰ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ’ ਦਾ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਨਕਸ਼ਾ ਹੈ।ਇਸ ਵੀਡੀਓ ਨੇ ਦੋ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਗੁਆਂਢੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਤਣਾਅ ਹੋਰ ਵਧਣ ਦਾ ਡਰ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਇਸ ਸਮੇਂ ਜੰਗਬੰਦੀ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਕੁਝ ਹਫ਼ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਦੋਹਾ ਗੱਲਬਾਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਤਾਲਿਬਾਨ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਡੁਰੰਡ ਲਾਈਨ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਰਹੱਦ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦਾ ਤਰਕ ਹੈ ਕਿ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸਰਹੱਦੀ ਵਿਵਾਦ ਅਜੇ ਵੀ ਅਣਸੁਲਝਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮੁੱਦਾ ਬਹੁਤ ਪਹਿਲਾਂ ਹੱਲ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਡੁਰੰਡ ਲਾਈਨ ਹੀ ਅਸਲ ਸਰਹੱਦ ਹੈ।
ਡੁਰੰਡ ਲਾਈਨ ਕੀ ਹੈ?
ਡੁਰੰਡ ਲਾਈਨ 1893 ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਖਿੱਚੀ ਗਈ ਇੱਕ ਸਰਹੱਦੀ ਲਾਈਨ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਨਾਮ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸਰ ਹੈਨਰੀ ਮੋਰਟੀਮਰ ਡੁਰੰਡ ਦੇ ਨਾਮ ‘ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਸਮਝੌਤੇ ‘ਤੇ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿਰੋਧ ਕਿਉਂ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਅਜੇ ਵੀ ਇਸ ਸਰਹੱਦੀ ਲਾਈਨ ਦਾ ਸਖ਼ਤ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਤਰਕ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਰਹੱਦ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੁਆਰਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਲਗਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਲਾਈਨ ਦੇ ਖਿੱਚਣ ਨਾਲ ਪਸ਼ਤੂਨ ਕਬੀਲਿਆਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠੇ ਰਹਿ ਰਹੇ ਸਨ, ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ: ਅੱਧਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ (ਉਸ ਸਮੇਂ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ) ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਅੱਧਾ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ। ਅਫਗਾਨ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਕਦੇ ਵੀ ਇਸ ਨਕਲੀ ਵੰਡ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਅੱਜ ਤੱਕ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕੰਡਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਵਿਕਾਸ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਹਾਲੀਆ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਦਾ ਬਦਲਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ 10 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਫਗਾਨ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਤਾਲਿਬਾਨ ਨੇ ਇਸਦਾ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਲਈ ਇਸ ਪੁਰਾਣੀ ਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਸਮਾਜ ਵੀਕਲੀ’ ਐਪ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨ ਲਈ ਹੇਠ ਦਿਤਾ ਲਿੰਕ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
https://play.google.com/store/apps/details?id=in.yourhost.samaj



