ਓਡੀਸ਼ਾ – ਓਡੀਸ਼ਾ ਦੇ ਗਜਪਤੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਤੋਂ ਇੱਕ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮਾਮਲਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਨੇ ਉਹ ਜ਼ਮੀਨ ਵੇਚ ਦਿੱਤੀ ਜਿਸ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਪੂਰਾ ਪਿੰਡ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਵਸਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਸੌਦੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪਰਲਖੇਮੁੰਡੀ ਉਪ-ਮੰਡਲ ਦੇ ਡਕਟਾਰਾ ਬੰਜਾਰੀ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਲਗਭਗ 150 ਪਰਿਵਾਰਾਂ ‘ਤੇ ਵਿਸਥਾਪਨ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਮੰਡਰਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਹੇਠੋਂ ਜ਼ਮੀਨ ਖਿਸਕ ਗਈ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ 42 ਏਕੜ ਦੀ ਜੱਦੀ ਬਸਤੀ ਹੁਣ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਖਰੀਦਦਾਰ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। ਡਕਟਾਰਾ ਬੰਜਾਰੀ ਪਿੰਡ ਗੋਸਾਨੀ ਬਲਾਕ ਦੀ ਕਟਲਕੈਥਾ ਪੰਚਾਇਤ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਵਸੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪਰਿਵਾਰ ਕਈ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਤੋਂ ਰਹਿ ਰਹੇ ਹਨ। ਵਿਡੰਬਨਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਇਸ ਬਸਤੀ ਨੂੰ ਸਥਾਈ ਮੰਨ ਕੇ ਇੱਥੇ ਵਿਕਾਸ ਕਾਰਜ ਵੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਕਈ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਯੋਜਨਾ ਤਹਿਤ ਕੰਕਰੀਟ ਦੇ ਘਰ ਮਿਲੇ ਹਨ, ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲ ਹੈ, ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਪਾਈਪਲਾਈਨ ਵਰਗੀਆਂ ਬੁਨਿਆਦੀ ਸਹੂਲਤਾਂ ਵੀ ਉਪਲਬਧ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਹੁਣ ਇਹ ਪਰਿਵਾਰ ਬੇਘਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਡਰਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕੋਲ ਜ਼ਮੀਨ ਦਾ ਕੋਈ ਕਾਨੂੰਨੀ ਲੀਜ਼ ਜਾਂ ਕੋਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਅਧਿਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਪੂਰਾ ਮਾਮਲਾ ਕੀ ਹੈ?
ਇਹ ਜ਼ਮੀਨ ਗਜਪਤੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਜ਼ਿਮੀਂਦਾਰ ਐਮ. ਚੰਦਰਸ਼ੇਖਰ ਰਾਓ ਦੇ ਨਾਮ ‘ਤੇ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਔਰਤ ਖਰੀਦਦਾਰ ਨੂੰ ਵੇਚ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਖਰੀਦਦਾਰ ਨੇ ਜ਼ਮੀਨ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਲੈਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, “ਜ਼ਮੀਨ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਾਇਦਾਦ ਵੇਚਣ ਦਾ ਪੂਰਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੈ ਅਤੇ ਇੰਤਕਾਲ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੇ ਤਹਿਤ ਅੱਗੇ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।” ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਪਿੰਡ ਦਾ ਕੋਈ ਵੀ ਬੰਦੋਬਸਤ ਨਹੀਂ ਵੇਚਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਭਰੋਸਾ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਡਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਨਾਕਾਫ਼ੀ ਹੈ।
ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀ ਦੇਵਰਾਜ ਸੁੱਬੂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਦਰਦ ਜ਼ਾਹਰ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, “ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਦਾਦਾ-ਦਾਦੀ ਅਤੇ ਪੜਦਾਦੇ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਇੱਥੇ ਰਹਿ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਹੁਣ ਇਹ ਜ਼ਮੀਨ ਵੇਚ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਪੱਟਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜ਼ਮੀਨ ਵੇਚ ਦਿੱਤੀ। ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਕਿੱਥੇ ਰਹਾਂਗੇ? ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਸਾਡੀ ਮਦਦ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਹੀ ਅਸੀਂ ਕਿਤੇ ਰਹਿ ਸਕਾਂਗੇ।” ਪਿੰਡ ਵਾਸੀਆਂ ਦੀ ਮੰਗ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਦਾ ਕਾਨੂੰਨੀ ਲੀਜ਼ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਮਾਨਵੀ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਦਖਲ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੂਰੇ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਗਜਪਤੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਲਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਜਾਂਚ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਘਟਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਦੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਸੰਕਟ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਲੀਜ਼ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਰਹਿ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਜੜ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਉਖਾੜਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਸਮਾਜ ਵੀਕਲੀ’ ਐਪ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨ ਲਈ ਹੇਠ ਦਿਤਾ ਲਿੰਕ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
https://play.google.com/store/apps/details?id=in.yourhost.samajweekly
