ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ – ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦ੍ਰੋਪਦੀ ਮੁਰਮੂ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨ ਭਵਨ ਵਿਖੇ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਮੰਤਰਾਲੇ (MoHUA) ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰੀ ਸਫਾਈ ਲਈ ਸਵੱਛ ਸਰਵੇਖਣ 2024-25 ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਗੇ। ਸਵੱਛ ਸਰਵੇਖਣ 2024-25 ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰੀ ਸਫਾਈ ਸਰਵੇਖਣ ਹੈ ਅਤੇ ਸਵੱਛ ਭਾਰਤ ਮਿਸ਼ਨ-ਸ਼ਹਿਰੀ (SBM-U) ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸਾਫ਼ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਸਥਾਨਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਯਤਨਾਂ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਚਾਰ ਮੁੱਖ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣਗੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਪਰ ਸਵੱਛ ਲੀਗ (SSL) ਸ਼ਹਿਰ, ਪੰਜ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਆਬਾਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਚੋਟੀ ਦੇ ਤਿੰਨ ਸਾਫ਼ ਸ਼ਹਿਰ, ਗੰਗਾ ਟਾਊਨ, ਛਾਉਣੀ ਬੋਰਡ, ਸਫੈਮਿੱਤਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਮਹਾਕੁੰਭ ਵਰਗੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ, ਅਤੇ ਰਾਜਾਂ/ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਉੱਭਰ ਰਹੇ ਸਾਫ਼ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਲਈ ਰਾਜ ਪੱਧਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਦੌਰਾਨ ਕੁੱਲ 78 ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣਗੇ।ਸਵੱਛ ਸਰਵੇਖਣ 2016 ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ 73 ਸ਼ਹਿਰੀ ਸਥਾਨਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਹੁਣ ਇਸ ਸਰਵੇਖਣ ਨੇ 4,500 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਰਿਹਾਇਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 2024-25 ਐਡੀਸ਼ਨ ਇਸ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਏਗਾ ਅਤੇ ‘ਘਟਾਓ, ਮੁੜ ਵਰਤੋਂ, ਰੀਸਾਈਕਲ’ ਥੀਮ ‘ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਹੈ।3,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਮੁਲਾਂਕਣਕਾਰਾਂ ਨੇ 45 ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਹਰ ਵਾਰਡ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਸਰਵੇਖਣ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਇਸਦੀ ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਅਤੇ ਵਿਆਪਕਤਾ ਸੀ। 11 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਘਰਾਂ ਦਾ ਸਰਵੇਖਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ 14 ਕਰੋੜ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੇ ਆਹਮੋ-ਸਾਹਮਣੇ ਗੱਲਬਾਤ, ਸਵੱਛਤਾ ਐਪ, ਮਾਈਗਵ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਰਿਕਾਰਡ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।ਸਵੱਛ ਸਰਵੇਖਣ 2024-25 ਨੇ 10 ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਅਤੇ 54 ਸੂਚਕਾਂ ‘ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਇੱਕ ਢਾਂਚਾਗਤ, ਤਕਨਾਲੋਜੀ-ਅਧਾਰਤ ਵਿਧੀ ਅਪਣਾਈ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ਹਿਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਫਾਈ ਅਤੇ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਤਸਵੀਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਸਾਲ ਦੀ ਇੱਕ ਖਾਸ ਗੱਲ ਸੁਪਰ ਸਵੱਛ ਲੀਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੈ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਫਾਈ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਉੱਤਮਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।ਸੁਪਰ ਸਵੱਛ ਲੀਗ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਿਛਲੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇੱਕ ਵਾਰ ਚੋਟੀ ਦੇ ਤਿੰਨ ਵਿੱਚ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਸਾਲ ਆਪਣੀ ਆਬਾਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਚੋਟੀ ਦੇ 20 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਲੀਗ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਇਕਸਾਰਤਾ ਨੂੰ ਇਨਾਮ ਦੇਣਾ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਨਾ ਹੈ।ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ, ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਨਿਰਪੱਖ ਮੁਲਾਂਕਣ ਲਈ ਪੰਜ ਆਬਾਦੀ-ਅਧਾਰਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਣੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ ਸ਼ਹਿਰ (20,000 ਤੋਂ ਘੱਟ ਆਬਾਦੀ), ਛੋਟੇ ਸ਼ਹਿਰ (20,000-50,000), ਦਰਮਿਆਨੇ ਸ਼ਹਿਰ (50,000-3 ਲੱਖ), ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰ (3-10 ਲੱਖ), ਅਤੇ 10 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਹਰੇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਇਸਦੇ ਆਕਾਰ ਅਤੇ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ‘ਤੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਛੋਟੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵੀ ਨਿਰਪੱਖਤਾ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰ ਸਕਣ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਤਰੱਕੀ ਲਈ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਣ।ਸਵੱਛ ਸਰਵੇਖਣ 2024-25 ਭਾਰਤ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਪਰਿਵਰਤਨ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਹੈ, ਵਿਵਹਾਰ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉੱਤਮਤਾ ਨੂੰ ਇਨਾਮ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਨਾਲ ਹੀ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਸਮੂਹਿਕ ਨਾਗਰਿਕ ਮਾਣ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸਮਾਜ ਵੀਕਲੀ’ ਐਪ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨ ਲਈ ਹੇਠ ਦਿਤਾ ਲਿੰਕ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
https://play.google.com/store/apps/details?id=in.yourhost.samajweekly
