ਨਵਾਂ ਨੌ ਦਿਨ, ਪੁਰਾਣਾ ਸੋ ਦਿਨ – ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਦੀ ਕੜਵੀਂ ਸੱਚਾਈ

    (ਸਮਾਜ ਵੀਕਲੀ)   “ਨਵਾਂ ਨੌ ਦਿਨ, ਪੁਰਾਣਾ ਸੋ ਦਿਨ” ਸਿਰਫ਼ ਕਹਾਵਤ ਨਹੀਂ, ਮਨੁੱਖੀ ਫ਼ਿਤਰਤ ਦਾ ਆਇਨਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਇਨਸਾਨ ਅਕਸਰ ਨਵੀਂ ਚੀਜ਼ ਦੇ ਚਮਕਦੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਇੰਨੇ ਖੋ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਪੁਰਾਣੀ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਅਸਲ ਕਦਰ ਭੁੱਲ ਬੈਠਦੇ ਹਾਂ। ਨਵਾਂ ਫ਼ੋਨ, ਨਵੀਂ ਨੌਕਰੀ, ਨਵੇਂ ਦੋਸਤ, ਨਵਾਂ ਰਿਸ਼ਤਾ—ਹਰ ਨਵੀਂ ਵਸਤੂ ਸਾਨੂੰ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਭਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਨਵੀਂ ਚਮਕ ਥੋੜ੍ਹੀ ਫਿੱਕੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਅਸੀਂ ਅੱਗੇ ਹੋਰ ਨਵੀਂ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਨਿਕਲ ਪੈਂਦੇ ਹਾਂ। ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਰੁਝਾਨ ਸਪੱਸ਼ਟ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਖਿਲੌਣੇ ਨਵੇਂ ਹੋਣ ਤਾਂ ਚਾਅ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕੋਨੇ ਵਿੱਚ ਪਏ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਚਮਕ ਮਨ ਮੋਹ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਸਮੇਂ ਦੀ ਕਸੌਟੀ ‘ਤੇ ਖਰੇ ਉਹੀ ਪੁਰਾਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਉਤਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸਬਰ, ਭਰੋਸੇ ਅਤੇ ਸਮਝ ਨਾਲ ਬਣੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦੀਆਂ ਸਲਾਹਾਂ ਅਕਸਰ ਪੁਰਾਣੀ ਸੋਚ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਜੀਵਨ ਦੇ ਝਟਕੇ ਸਿਖਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹੀ ਤਜਰਬਾ ਅਸਲ ਧਨ ਸੀ। ਅੱਜ ਦਾ ਸਮਾਜ ਤੁਰੰਤ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਦਾ ਆਦੀ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਨਵਾਂ ਟ੍ਰੈਂਡ ਚੱਲਿਆ ਤਾਂ ਸਭ ਉਸਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੌੜ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਕੁਝ ਹੀ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਟ੍ਰੈਂਡ ਬੇਮਾਇਨੇ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਕਦਰਾਂ—ਇਮਾਨਦਾਰੀ, ਧੀਰਜ, ਨਿਭਾਉ—ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਨਤੀਜਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਰਿਸ਼ਤੇ ਕੱਚੇ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਅੰਦਰੋਂ ਖਾਲੀ ਹੁੰਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। “ਪੁਰਾਣਾ ਸੋ ਦਿਨ” ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਸਮੇਂ ਦੀ ਪਰਖ ‘ਤੇ ਖਰਾ ਉਤਰਿਆ ਹੈ, ਉਸਦੀ ਕਦਰ ਵੱਧ ਹੈ। ਪੁਰਾਣੇ ਦੋਸਤ, ਪੁਰਾਣੀ ਕਿਤਾਬ, ਪੁਰਾਣੀ ਸਿੱਖਿਆ—ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਯਾਦਾਂ ਨਹੀਂ, ਸਾਡੀ ਪਛਾਣ ਹਨ। ਨਵੀਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਤਾਜ਼ਗੀ ਲਿਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਸਥਿਰਤਾ ਪੁਰਾਣੇ ਤਜਰਬੇ ਹੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਅਸਲ ਸਿਆਣਪ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਅਸੀਂ ਨਵੀਂ ਚਮਕ ਦੇ ਮੋਹ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦਈਏ, ਬਲਕਿ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਦੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਾਈਏ। ਨਵਾਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੀਏ, ਪਰ ਪੁਰਾਣੇ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਨਾ ਕੱਟੀਏ। ਕਿਉਂਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਵੇਂ ਸੁਪਨਿਆਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ, ਪੁਰਾਣੇ ਅਸੂਲਾਂ ਨਾਲ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਕਹਾਵਤ ਸਾਨੂੰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਵੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ—ਚਮਕ ਹਰ ਵਾਰ ਸੋਨਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਜੋ ਕਦਰ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਬਣਦੀ ਹੈ, ਉਹੀ ਅਸਲੀ ਦੌਲਤ ਹੈ। ਨਵਾਂ ਨੌ ਦਿਨ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਪੁਰਾਣਾ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਸਾਥ ਨਿਭਾਂਦਾ ਹੈ।

‘ਸਮਾਜਵੀਕਲੀ’ ਐਪਡਾਊਨਲੋਡਕਰਨਲਈਹੇਠਦਿਤਾਲਿੰਕਕਲਿੱਕਕਰੋ
https://play.google.com/store/apps/details?id=in.yourhost.samajweekly