ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ – 31 ਮਈ ਨੂੰ, ਅਸਮਾਨ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਨਾਲ ਭਰ ਜਾਵੇਗਾ। ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਇੱਕ ਖਗੋਲੀ ਘਟਨਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਚੰਦਰਮਾ ਦਾ ਧਰਤੀ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਵਾਲਾ ਪਾਸਾ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਚੰਦਰਮਾ ਆਪਣੇ ਸਭ ਤੋਂ ਚਮਕਦਾਰ ਸਮੇਂ ‘ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਹਰ ਰਾਤ ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਅਤੇ ਦਿੱਖ ਬਦਲਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਤਬਦੀਲੀ ਚੰਦਰਮਾ ਦੇ ਪੜਾਵਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਲਗਭਗ 29.5 ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਬਦਲਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੂਰਜ ਸਾਡੇ ਸੂਰਜੀ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਸਰੀਰ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਛੱਡਦਾ ਹੈ। ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਚੰਦਰਮਾ ‘ਤੇ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਚੰਦਰਮਾ ਆਪਣੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਪਰ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਇਸ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬਤ ਰੌਸ਼ਨੀ ਨੂੰ ਚੰਦਰਮਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ। ਚੰਦਰਮਾ ਧਰਤੀ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਲਗਾਤਾਰ ਘੁੰਮਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਹਿੱਸਾ ਬਦਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਚੰਦਰਮਾ ਦੇ ਕੁੱਲ ਅੱਠ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪੜਾਅ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਨਵਾਂ ਚੰਦ, ਵਧਦਾ ਹੋਇਆ ਚੰਦਰਮਾ, ਪਹਿਲੀ ਤਿਮਾਹੀ, ਵਧਦਾ ਹੋਇਆ ਚੰਦਰਮਾ, ਪੂਰਾ ਚੰਦਰਮਾ, ਘੱਟਦਾ ਹੋਇਆ ਚੰਦਰਮਾ, ਤੀਜੀ ਤਿਮਾਹੀ, ਅਤੇ ਘੱਟਦਾ ਹੋਇਆ ਚੰਦਰਮਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਚੱਕਰ ਲਗਭਗ ਹਰ 29.5 ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦੁਹਰਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇੱਕ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਉਦੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ, ਚੰਦਰਮਾ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਲਗਭਗ ਇਕਸਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਚੰਦਰਮਾ ਸੂਰਜ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਉਲਟ ਸਥਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਚੰਦਰਮਾ ਦਾ ਪੂਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਹਿੱਸਾ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਗੋਲ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਚਮਕਦਾਰ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਪੂਰਾ ਚੰਦਰਮਾ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਣ ਵੇਲੇ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ ਵੇਲੇ ਡੁੱਬਦਾ ਹੈ।
ਖਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਚੰਦਰਮਾ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸੁਪਰਮੂਨ, ਬਲੱਡ ਮੂਨ, ਨੀਲਾ ਚੰਦ ਅਤੇ ਵਾਢੀ ਦੇ ਚੰਦ। ਇੱਕ ਸੁਪਰਮੂਨ ਦੌਰਾਨ, ਚੰਦਰਮਾ ਧਰਤੀ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਨੇੜੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਬਲੱਡ ਮੂਨ ਦੌਰਾਨ, ਚੰਦਰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਚੰਦਰਮਾ ਲਾਲ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਕਿ ਬਲੂ ਮੂਨ ਨਾਮ ਚੰਦਰਮਾ ਦੇ ਨੀਲੇ ਰੰਗ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਨੀਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇੱਕ ਬਲੂ ਮੂਨ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦੂਜਾ ਪੂਰਾ ਚੰਦਰਮਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਸੇ ਕੈਲੰਡਰ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। 31 ਮਈ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਚੰਨ ਵੀ ਇੱਕ ਬਲੂ ਮੂਨ ਹੋਵੇਗਾ। ਖਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਬਲੂ ਮੂਨ ਨੂੰ ਚਾਰ ਸੀਜ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਤੀਜੇ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਵਜੋਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
‘ਸਮਾਜ ਵੀਕਲੀ’ ਐਪ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨ ਲਈ ਹੇਠ ਦਿਤਾ ਲਿੰਕ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
https://play.google.com/store/apps/details?id=in.yourhost.samajweekly



